Một số protein đơn giản và quan trọng | Khái niệm hoá học

Một số protein đơn giản và quan trọng

1. Protamin và histon

Cả hai loại này đều là protein đơn giản nhất. Chúng khác các protein khác ở chỗ đều có tính chất kiềm yếu. Tình kiềm này là do trong phân tử của chúng có lysin, arginin và histidin chiếm khoảng 80% trong protamin.

Protamin có rất nhiều trong tinh trùng, trong trứng của cá... Tùy theo nguồn gốc, prolamin có những tên khác nhau như salnin (từ cá hồi), scombrin (từ cá chày).

Protamin

Các histon có tính bazơ kém hơn protamin, chúng chỉ chứa 20-30% các axit diaminomonocaboxylic. Ngoài arginin, histidin và lysin còn chứa một ít serin, valin... Trong bạch huyết cầu có nhiều histon.

2. Anbumin và globulin

Những protein được nghiên cứu kĩ nhất là anbumin và globulin. Chúng thường được gặp trong tất cả các mô động, thực vật. Muốn tách anbumin và globulin ra khỏi hỗn hợp thường dùng phương pháp kết tủa (Dùng muối).

Chẳng hạn, ta thường dùng (NH₄)₂SO₄ có nồng độ khác nhau, sau khi thêm amoi sunfat đến bão hòa thì globulin kết tủa, lọc tách lấy globulin rồi thêm (NH₄)₂SO₄  đến bão hòa, anbumin sẽ kết tủa.

Globulin chứa 3,5% glyxin còn anbumin chứa glyxin ít hơn nhiều.

3. Glutelin và prolamin (protein thực vật)

Trong các protein có nguồn gốc thực vật, thì glutelin là quan trong nhất, thường gặp trong các hạt ngũ cốc và cùng với prolamin. Prolamin có trong hạt đậu xanh, là thành phần chính của gluten. Glutelin và prolamin tan được trong cồn 60-70^o.

4. Các scleoprotein (protein của các mô chống đỡ)

Các protein của các mô chống đỡ: mô xương, sụn, gân, tóc, lông, mỡ... có tên chung là proteinoit, đó là chất giống protein đơn giản song chúng có vai trò rất quan trọng. Đặc điểm rõ rệt nhất là chúng không tan trong nước, trong các dung dịch muối, trong các axit và baz ơ loãng. Các protenoit không bị phân hủy bởi các dịch tiêu hóa. Chất tiêu biểu quan trong của các proteinoit là colagen, có thành phần của các mô liên kết, còn protein của gân có tên là elastin. Loại protein này chịu tác dụng của dịch dạ dày hơn là colagen. Các keratin đều là protein của tóc, sừng, móng tay, da ngoài và lông. Trong keratin có nhiều xystin. Fibrom là protein của tơ tằm, của tơ nhện.

Tropocollagen triple helix