Băng khô | Khái niệm hoá học

Băng khô là gì?

Ở bang Techzat của Mỹ đã từng xảy ra một chuyện kỳ lạ: có một lần, mấy nhân viên thăm dò địa chất đến thăm dò mỏ dầu. Họ dùng máy khoan thăm dò để khoan lỗ xuống lòng đất và khoan xuống chỗ sâu nhất. Đột nhiên, các loại khí dưới lòng đất phụt ra khỏi lỗ khoan với áp lực rất lớn, miệng lỗ khoan phun ra một đám lớn " các bông tuyết".

Thực ra thứ "tuyết trắng" kia không phải là tuyết,mà là "bằng khô" (tên gọi khác là đá khô, đá khói, nước đá khô, băng khói, đá CO₂). Băng khô không phải là băng, vì nó không phải do nước đông kết lại mà là một thể khí không màu, do CO₂ đông kết mà thành. 

Nếu đựng khí CO₂ vào trong một thùng gang và tăng thêm áp lực thì nó sẽ biến thành thể lỏng giống như nước. Nếu nhiệt độ thấp hơn một chút thì nó sẽ biến thành thứ màu trắng, giống như những bông tuyết mùa đông vậy. Đó chính là băng khô.

Băng khô

Băng khô có đường kính nhỏ hơn tuyết một chút, hơn nữa chúng ta không thể trực tiếp dùng tay để cầm bởi vì nhiệt độ của nó thấp (khoảng -78^oC) sẽ làm cho tay bị đông cứng, sau một thời gian trên da sẽ xuất hiện những chấm đen và sau vài ngày sẽ bắt đầu thối rửa.

Nếu để băng khô vào trong phòng, nó sẽ nhanh chóng biến mất không dấu vết và biến thành khí CO₂. Nguyên nhân vì băng khô ở áp suất thông thường sẽ không có dạng lỏng, nó sau khi hấp thụ nhiệt sẽ trực tiếp biến thành trạng thái khí, quá trình này gọi là thăng hoa. 

Điều thú vị là do nhiệt lượng của băng khô rất thấp, khi nó thăng hoa nhanh, sẽ làm cho nhiệt độ không khí xung quanh giảm mạnh, hơi nước trong không khí sẽ cô đọng lại thành sương. Lợi dụng đặc điểm này của băng khô, khi quay phim, rắc ở xung quanh một chút băng khô thì có thể tạo thành những cảnh mây và sương bay lững lờ. Ngoài ra, nếu muốn tạo mưa nhân tạo chỉ cần rắc băng khô từ trên máy bay vào các đám mây.

Những lưu ý khi sử dụng băng khô

Do các đặc trưng cụ thể của mình, băng khô đòi hỏi phải có sự phòng ngừa đặc biệt khi tiếp xúc.

1. Không nên để da tiếp xúc trực tiếp với băng khô (vì băng khô có nhiệt độ rất thấp -78^oC) nghĩa là cần đeo găng tay cách nhiệt thích hợp. Tránh tiếp xúc với da, miệng mắt và quần áo.

2. Băng khô thường xuyên thăng hoa thành khí CO₂ .Vì vậy, cần có các biện pháp phòng ngừa thích hợp:

Thứ nhất, không nên lưu trữ băng khô trong các thùng chứa có nắp đậy vì sự chênh lệch áp suất sẽ dễ dẫn đến các vụ nổ. 

Thứ hai, cần tiến hành thông gió tốt nếu không khí CO₂ tràn ngập không gian quanh đó dễ làm cho con người nghẹt thở.